Udar słoneczny

O tym, że doszło do udaru, mogą świadczyć nagłe zawroty i ból głowy, przyspieszone tętno, gorączka, mroczki przed oczami i ogólne osłabienie. Czasami pojawiają się także obfite poty, mdłości i szum w uszach.

Jeśli po długotrwałym przebywaniu na słońcu wystapił u ciebie któryś z tych objawów, powinnaś szybko reagować. Przede wszystkim należy schować się w jakieś zacienione, chłodne i przewiewne miejsce. Położyć się lub usiąść, a na głowę i kark przykładać zimne kompresy z wody (okłady z lodu są raczej nie wskazane, ponieważ w zetknięciu z rozgrzanym ciałem mogą spowodować szok termiczny). Jeszcze większą ulgę przyniesie obłożenie całego ciała wilgotnymi i chłodnymi ręcznikami - co pewnien czas trzeba je zmieniać.

Konieczne jest również picie dużej ilości chłodnej, niegazowanej wody z odrobiną soku owocowego lub soli, aby uzupełnić poziom elektrolitów w organizmie. Mniej więcej po 30 minutach powinna nastąpić poprawa samopoczucia.

Udar słoneczny inaczej też porażenie słoneczne lub udar cieplny - stan chorobowy wywołany przegrzaniem organizmu, najczęściej głowy i karku, przez działanie słonecznego promieniowania ultrafioletowego. Może też powstać podczas przebywania w dusznej, wilgotnej i gorącej atmosferze lub przy nadmiernym wysiłku fizycznym. Polega na nagromadzeniu się zbyt dużej ilości ciepła w organizmie i zaburzeniu regulacji cieplnej organizmu. W takich warunkach zdolność naturalnego ochładzania się organizmu przez pocenie znacznie spada, więc zmniejsza się oddawanie ciepła do otoczenia. Szczególnie predysponowane są osoby starsze oraz dzieci gdyż mają one w sposób naturalny niezbyt dobrze działającą termoregulację. Narażone są także osoby cierpiące na cukrzycę, choroby serca, osoby otyłe i przyjmujące leki antyhistaminowe, moczopędne, antydepresyjne i rozszerzające naczynia a także osoby pod wpływem alkoholu.

Objawy: * ogólne osłabienie organizmu * przyspieszony puls * gorączka * suchość skóry * podwyższenie ciśnienia krwi * ogólne wyczerpanie * wymioty i nudności * dreszcze * bóle i zawroty głowy * zaburzenia psychiczne * możliwe zaburzenia świadomości * utrata przytomności * oparzenia skóry I lub II stopnia * wysoka temperatura ciała przekraczająca 39°C lub więcej * gorąca, zaczerwieniona skóra czasem pokryta bąblami - brak pocenia

Pierwsza pomoc * należy umieścić poszkodowanego w pozycji półsiedzącej w zacienionym miejscu z dostępem świeżego powietrza * stosować zimne, wilgotne okłady na głowę * podawać chłodne napoje, zamiast alkoholu, kawy, herbaty * chłodna kąpiel zamiast prysznica * u osób nieprzytomnych zastosować pozycję boczną ustaloną i wezwać pogotowie * w przypadku braku oddechu stosować sztuczne oddychanie, aż do przybycia lekarza

Leczenie skutków ubocznych * zimne, wilgotne okłady na głowę przez 10 minut, 3-4 razy dziennie przez 2-3 dni * unikać słońca przez kilka dni - jak długo, to zależy od stopnia oparzenia * smarować delikatnie poparzone miejsca kremami nawilżającymi, 1% roztworem octu winnego, jogurtem lub maślanką, kremami z dodatkiem aloesu * jeżeli rozerwane bąble uległy zakażeniu i zaczynają ropieć, zgłosić się niezwłocznie do lekarza

Ochrona przed udarem słonecznym W zależności od wrażliwości skóry pierwszy kontakt ze słońcem nie powinien być dłuższy niż 5-20 minut. Niektóre leki (antydepresyjne, moczopędne i antykoncepcyjne) wzmagają wrażliwość na słońce. Należy unikać słońca pomiędzy 11 a 15 gdyż wtedy grzeje najmocniej, polecane są jasne ubrania, nakrycie głowy i okulary słoneczne z filtrem nie przepuszczającym promieni ultrafioletowych.